Onderzoek: Bijna 6 op 10 Belgen wil darmkankertest voor de leeftijd van 50 jaar

Ter gelegenheid van de internationale darmkankermaand in maart maken Kruidvat en Stop Darmkanker de resultaten van hun tweede grootschalige onderzoek bekend. Hoewel mensen aangeven meer met de ziekte bekend te zijn, blijft de nood aan informatie en preventie hoog. Aangezien darmkanker wereldwijd steeds vaker voorkomt op jongere leeftijd, gaan steeds meer stemmen op om te testen vanaf 45 jaar. Die oproep wordt ook gestaafd door de resultaten van dit onderzoek. Maar liefst 6 op de 10 Belgen (58%) vindt dat het bevolkingsonderzoek naar darmkanker vroeger dan de huidige leeftijd van 50 jaar moet starten. Om meer Belgen bewust te maken van het belang van vroegtijdige opsporing, zetten ervaringsdeskundige Jacques Vermeire en zijn dochter Julie dit jaar hun schouders onder de campagne.

Uit dit tweede onderzoek blijkt dat de kennis over darmkanker bij de Belgische bevolking lichtjes is toegenomen vergeleken met de vorige bevraging. 25% geeft nu aan ‘redelijk veel’ tot ‘veel’ over de ziekte te weten en 46% zegt over ‘enige kennis’ te beschikken, een lichte stijging ten opzichte van vorig jaar (40%).

Toch blijft de drempel tot preventieve screening groot: de helft (50%) van de Belgen heeft zich nog nooit preventief laten testen. Vooral in de leeftijdscategorie 35-49 jaar is dit percentage hoog (74%), maar ook bij de doelgroep van het bevolkingsonderzoek (50-75 jaar) heeft 28% de stap nog nooit gezet. Dit toont aan dat een aanzienlijk deel van de Belgen nog niet bereikt wordt.

Oproep tot vervroegde screening

Hoewel 81% van de respondenten weet dat het gratis bevolkingsonderzoek voor darmkanker start vanaf 50 jaar, is er een duidelijk draagvlak voor vervroeging, zo toont deze bevraging. Een meerderheid (58%) meent dat dit onderzoek al op jongere leeftijd moet beginnen. Als darmkanker in een vroeg stadium wordt ontdekt, is er namelijk meer dan 90% kans op genezing.

Prof. Dr. Dominique Vandijck, professor gezondheidseconomie aan UGent en co-CEO van vzw Stop Darmkanker: "De cijfers liegen niet: de vraag om de leeftijd voor het bevolkingsonderzoek te verlagen naar 45 jaar wordt steeds groter, en die is terecht. Wereldwijd, ook in Europa, is er een toename van darmkanker bij jongvolwassenen. De zelftests die beschikbaar zijn, vormen een betrouwbare aanvulling op het huidige bevolkingsonderzoek. Ze kunnen de kloof dichten voor hen die geen uitnodiging krijgen, maar wel actief bezig zijn met gezondheid."

Drempels verlagen

Een kwart van de respondenten (26%) weet dat zelftests verkrijgbaar zijn bij de apotheek of drogist. Opvallend is dat iets meer dan de helft van de Belgen (55%) aangeeft een zelftest te overwegen wanneer deze ook beschikbaar is bij winkels zoals Kruidvat. De belangrijkste reden om de stoelgang niet te testen is een gebrek aan klachten; een derde van de mensen (36%) test niet omdat ze onterecht denken dat de afwezigheid van symptomen betekent dat alles in orde is.

"Dat is precies de misvatting die we de wereld uit moeten helpen," zegt dr. Luc Colemont, oprichter van vzw Stop Darmkanker. "Als er symptomen zijn, is de ziekte vaak al gevorderd, wat de kans op volledige genezing fors vermindert. Je mag darmkanker letterlijk en figuurlijk geen kans geven!”

Bert Verhoef, managing director bij Kruidvat België: "Bij Kruidvat willen we gezondheid en preventie toegankelijk en betaalbaar maken voor iedereen. We zien dat de drempel om een zelftest aan te schaffen in een vertrouwde winkelomgeving laag ligt. Door deze tests aan een toegankelijke prijs aan te bieden, dragen we rechtstreeks bij aan het verkleinen van de drempel voor vroegtijdige screening. Preventie redt levens, en wij willen daar als partner in de gezondheid van de Belg een actieve rol in spelen."

Toenemend besef en sociale aanmoediging

Het onderzoek toont een positieve evolutie. Zo is 83% van de Belgen het eens dat preventieve tests essentieel zijn naarmate men ouder wordt. Daarnaast zegt 59% van de respondenten familieleden en vrienden aan te sporen om zich preventief te testen. Schaamte, pijn en ongemak zijn steeds minder een barrière.

Die zorg voor zijn familie zet ook Jacques Vermeire ertoe aan om te pleiten voor testen op darmkanker. “Darmkanker, we praten daar misschien niet graag over. Maar van zwijgen word je niet beter, van tijdig testen wel. Veertien jaar geleden, toen er nog geen bevolkingsonderzoek was, kreeg ik zelf de diagnose nadat ik met symptomen naar de dokter stapte en er een grote tumor werd ontdekt. Ik heb geluk gehad, maar je wil het zover niet laten komen. Ik ga sindsdien halfjaarlijks op dokterscontrole. Het is een goede zaak dat zo’n preventieve test toegankelijk is voor iedereen: makkelijk, goedkoop, met snel resultaat. Dus, 't is simpel, laat je geregeld testen, ook als je denkt dat er niets aan de hand is!", verklaart Jacques Vermeire.

Over het onderzoek

De data zijn gebaseerd op online onderzoek door Ipsos I&O onder een nationaal representatieve steekproef van 1.000 Belgen. Het onderzoek is nationaal uitgezet met een evenwichtige verdeling van geslacht, leeftijd (18+) en regio. De data zijn verzameld van 16 tot 20 januari 2026.

Over vzw Stop Darmkanker

vzw Stop Darmkanker is een onafhankelijke non-profitorganisatie met als motto “Kennis delen kan levens redden”. De missie is duidelijk: iedereen overtuigen van het belang van het vroegtijdig opsporen van poliepen en darmkanker en het promoten van een gezonde levensstijl. De ‘grote boodschap’ van vzw Stop Darmkanker bestaat uit drie woorden: ‘Doe de test!’.